Eski Malatya Şehir Surları, Roma döneminden başlayarak Bizans ve İslam dönemlerine kadar farklı zamanlarda inşa edilip güçlendirilmiş olan, Malatya’nın tarihî savunma yapılarının başında gelir. Melitene adıyla bilinen bu eski yerleşim, yüzyıllar boyunca Doğu Anadolu’nun önemli askeri ve ticari merkezlerinden biri olmuştur.
🕰️ Tarihçesi
-
İlk sur inşaatı, MS 1. yüzyılın sonlarında, Roma İmparatoru Titus döneminde başlamıştır.
-
Traianus zamanında genişletilmiş, Constans I (363) döneminde hız kazanmış ve son hâlini Justinianus (532) döneminde almıştır.
-
Yapı, beşgen bir plan üzerine kurulmuş ve antik Malatya’yı (Melitene) dış tehditlerden korumayı amaçlamıştır.
🧱 Mimari Özellikleri
-
Duvarların iç ve dış yüzeyleri iri, düzgün kesme taşlarla örülmüş; araları moloz taş ve harçla doldurulmuştur.
-
Sonraki dönemlerde yapılan tamiratlarda zarar gören kısımlar kesme taşlarla güçlendirilmiştir.
-
Surların ilk hâlinde 95 burç ve 11 kapı bulunduğu kaynaklarda geçmektedir.
-
1060 yılında sur hendeği genişletilmiş, 1102’de Danişmentli Gümüştekin Ahmet Gazi tarafından onarılmıştır.
-
Ünlü gezgin Evliya Çelebi, Seyahatnamesi’nde bu kaleden ayrıntılı şekilde bahsetmiştir.
🏚️ Günümüzdeki Durumu
Bugün surlar kısmen harap durumda olsa da, ayakta kalan bölümler hâlâ geçmişin ihtişamını yansıtmaktadır. Özellikle yapı tekniği ve taş işçiliği açısından dikkat çeken bu tarihi miras, Eski Malatya’yı ziyaret edenlerin görmeden dönmemesi gereken yerler arasında yer alır.
📍 Konum
Eski Malatya (Battalgazi İlçesi), Malatya
