Taşhan, Malatya’nın Hekimhan ilçe merkezinde yer alan, 13. yüzyıldan günümüze ulaşan önemli bir Selçuklu dönemi kervansarayıdır. Mimari yapısı, çok dilli kitabeleri ve tarihî arka planıyla, bölgenin kültürel zenginliğini yansıtan özgün eserlerden biridir.
🕰️ Tarihçesi
Taşhan, iki bölüm halinde inşa edilmiştir:
-
Birinci bölüm, giriş kapısının üzerinde yer alan ve üç farklı dilde (Ermenice, Süryanice, Arapça/Selçuklu sülüsü) yazılmış kitabeye göre H. 615 / M. 1218 yılında tamamlanmıştır. Kitabede adı geçen hükümdar, Selçuklu Sultanı I. İzzettin Keykâvus’tur. Bu dönemde Malatya valiliği görevini de üstlenmiştir.
-
Hanın inşasını gerçekleştiren kişi, dönemin tanınmış hekimlerinden olan Ebusalim Bin Ebu-l Hasan Ela-Şamas el Hekim el-Malati’dir.
-
İkinci bölüm, avlulu kısmın kitabesine göre Alaaddin Keykubat (1219–1237) döneminde eklenmiştir.
-
Üçüncü kitabe, hanın Osmanlı dönemindeki (1661) onarımına aittir. Bu dönemdeki çalışmalar IV. Sultan Mehmet (Avcı Mehmet) zamanına denk gelir.
🧱 Mimari Özellikler
-
Avlu Planı: Önde kare planlı bir avlu ve çevresinde sıralanan odalar yer alır.
-
Kapalı Hol: Avlunun arka kısmında dikdörtgen planlı ve üç bölümlü kapalı alan bulunmaktadır.
-
Odalar: Giriş kapısının sağ ve solundaki köşe odaları kare planlıdır; her birinde ocak yer alır.
-
Tonozlar: Yan odaların üzeri kaburgalı beşik tonozlarla örtülmüştür.
-
Çörtenler ve Payandalar: Kapalı kısımda su tahliyesini sağlayan çörtenler ve batı duvarını destekleyen payandalar dikkat çeker.
-
Süsleme: Han, sadeliğiyle öne çıkar; herhangi bir süsleme bulunmamaktadır.
🏗️ Restorasyon
2006–2009 yılları arasında Vakıflar Bölge Müdürlüğü tarafından kapsamlı bir şekilde restore edilen Taşhan, günümüzde korunmuş hâliyle ziyaret edilebilmektedir.
📍 Konum
Adres: Hekimhan ilçe merkezi, Malatya
